سونوگرافی یکی از روشهای کلیدی در تشخیص آندومتریوز به شمار میآید. این روش غیرتهاجمی امکان بررسی دقیق ساختارهای داخلی لگن را فراهم میکند و به پزشکان در شناسایی مشکلاتی مانند کیست تخمدان، چسبندگیهای داخلی و حتی ارزیابی ضخامت اندومتر کمک میکند. اما شاید این سؤال برای بسیاری از شما پیش بیاید که آندومتریوز چیست و چرا انجام سونوگرافی واژینال یا سونوگرافی ترانسواژینال برای تشخیص آن ضروری است؟ در این مقاله قصد داریم به این پرسشها پاسخ دهیم و نحوه انجام سونوگرافی آندومتریوز را به طور کامل بررسی کنیم.
همچنین لازم است به شما عزیزان مرکز تخصصی پرتو مهر را معرفی کنیم؛ جایی که با استفاده از پیشرفتهترین تجهیزات سونوگرافی پیشرفته و تیمی مجرب از متخصصان، خدماتی دقیق و سریع برای تشخیص آندومتریوز و سونوگرافی رحم ارائه میشود.
سونوگرافی آندومتریوز چیست؟
آندومتریوز یکی از شایعترین بیماریهای زنان است که زمانی رخ میدهد که بافتی مشابه بافت داخلی رحم (آندومتر) در نقاطی خارج از رحم، مانند تخمدانها، لولههای فالوپ یا دیواره لگن، رشد میکند.
این بیماری اغلب باعث دردهای لگنی مزمن، علائم ناباروری و گاهی کیست تخمدان میشود. برای تشخیص آندومتریوز، پزشکان از روشهای مختلف تصویربرداری پزشکی، از جمله آندومتریوز استفاده میکنند.
سونوگرافی آندومتریوز روشی پیشرفته برای بررسی و شناسایی این بیماری است. این سونوگرافی معمولاً به کمک سونوگرافی ترانسواژینال انجام میشود که با قرار دادن پروب دستگاه درون واژن، تصاویر دقیقتری از ناحیه لگن و رحم فراهم میکند.
این روش برای مشاهده چسبندگیهای داخلی، کیستها و بررسی ضخامت اندومتر بسیار مفید است.
تفاوت آندومتریوز با سایر روشهای تصویربرداری
برخلاف سایر روشهای تصویربرداری مانند MRI یا سیتیاسکن، سونوگرافی واژینال به دلیل دقت بالا و هزینه مناسبتر، انتخاب اول بسیاری از پزشکان است. همچنین، این روش سووگرافی رحم میتواند جزئیات دقیقی از تغییرات ساختاری رحم و تخمدانها ارائه دهد که در روشهای پزشکی تصویربرداری دیگر کمتر قابلمشاهده است.
کاربردهای سونوگرافی در تشخیص و ارزیابی اندومتریوز

سونوگرافی آندومتریوز کاربردهای متعددی دارد، از جمله:
- تشخیص آندومتریوز و تعیین محل دقیق بافتهای غیرطبیعی.
- ارزیابی شدت چسبندگیهای داخلی و تاثیر آنها بر اندامهای لگنی.
- شناسایی و اندازهگیری کیستهای اندومتریال در تخمدانها.
- کمک به برنامهریزی درمان و نظارت بر پیشرفت بیماری.
روشهای اندومتریوز
نحوه انجام سونوگرافی آندومتریوز به نوع سونوگرافی بستگی دارد. در اینجا به سه روش اصلی اشاره میکنیم:
- سونوگرافی شکمی: این روش معمولاً در مواردی استفاده میشود که تصویری کلی از ناحیه لگن مورد نیاز باشد.
- سونوگرافی ترانسواژینال: یکی از دقیقترین روشهای سونوگرافی رحم برای بررسی مشکلات رحمی و تشخیص آندومتریوز است. این نوع سونوگرافی واژینال با وارد کردن دستگاه به داخل واژن انجام میشود و میتواند ضخامت اندومتر و وجود چسبندگیها را با دقت بیشتری نشان دهد.
- سونوگرافی ترانسرکتال: این روش برای بیمارانی که به دلیل شرایط خاص نمیتوانند از سونوگرافی ترانسواژینال استفاده کنند، پیشنهاد میشود. این روش از طریق رکتوم انجام میشود و در شناسایی اندومتریوز مؤثر است.
نحوه انجام سونوگرافی آندومتریوز

آمادهگی لازم قبل از سونوگرافی آندومتریوز
قبل از انجام سونوگرافی آندومتریوز، رعایت برخی نکات میتواند به بهبود کیفیت تصاویر کمک کند:
- نوشیدن مقدار مناسبی آب پیش از سونوگرافی شکمی برای پر شدن مثانه.
- تخلیه مثانه قبل از سونوگرافی واژینال یا سونوگرافی ترانسواژینال.
- اطلاعرسانی به پزشک در مورد داروها یا هرگونه حساسیت احتمالی.
توضیح مراحل انجام سونوگرافی واژینال و ترانسواژینال
- سونوگرافی شکمی: در این روش، ژل مخصوصی روی شکم بیمار مالیده میشود و دستگاهی کوچک تصاویر داخلی را ثبت میکند. این روش برای ارزیابی کلی لگن استفاده میشود.
- سونوگرافی ترانسواژینال: یکی از روشهای دقیق تشخیص آندومتریوز است. پزشک دستگاه باریکی را که به حسگر مجهز است، وارد واژن میکند تا با جزئیات بیشتری نواحی داخلی را بررسی کند.
- سونوگرافی ترانسرکتال: این روش برای بیمارانی که امکان استفاده از روشهای دیگر را ندارند، مناسب است و از طریق رکتوم انجام میشود.
نکات عملی و راهنماییهای کاربردی برای بیماران
- قبل از انجام سونوگرافی ترانسواژینال یا واژینال، لباس راحت بپوشید.
- نگرانی درباره درد نداشته باشید؛ این روشها عموماً بدون درد هستند.
- در صورت داشتن کیست تخمدان یا مشکلات مشابه، پزشک ممکن است سونوگرافیهای تکمیلی مانند داپلر را پیشنهاد دهد.
مدت زمان انجام سونوگرافی و بررسی نتایج
هر جلسه آندومتریوز معمولاً بین ۱۵ تا ۳۰ دقیقه طول میکشد. پس از آن، تصاویر توسط پزشک متخصص بررسی میشود تا وجود چسبندگیهای داخلی، ضخامت اندومتر و سایر علائم اندومتریوز ارزیابی شود.
در نهایت، روشهای پزشکی تصویربرداری مانند سونوگرافی نقش مهمی در تشخیص آندومتریوز و سایر بیماریهای زنان ایفا میکنند و راهنماییهای لازم را برای درمان دقیقتر ارائه میدهند.
تفاوت لاپاراسکوپی و سونوگرافی در تشخیص آندومتریوز

لاپاراسکوپی و این نوع سونوگرافی هر دو از روشهای تشخیص آندومتریوز محسوب میشوند، اما تفاوتهایی دارند. لاپاراسکوپی یک روش تهاجمی است که نیاز به بیهوشی دارد و امکان مشاهده مستقیم داخل شکم را فراهم میکند. در مقابل، سونوگرافی ترانسواژینال و شکمی غیرتهاجمی بوده و اطلاعات مفیدی درباره وضعیت لگن ارائه میدهند. انتخاب روش مناسب به نظر پزشک و شدت علائم بستگی دارد.
هزینه انجام سونوگرافی آندومتریوز
هزینه این سونوگرافی به عوامل مختلفی مانند نوع دستگاه، محل انجام آزمایش و تخصص پزشک بستگی دارد. مراکز پیشرفتهای مانند مرکز تصویربرداری پزشکی پرتو مهر با استفاده از تجهیزات مدرن، خدماتی باکیفیت و هزینه مناسب ارائه میدهند.
سونوگرافی آندومتریوز: پاسخ به سوالات رایج
آیا سونوگرافی دردناک است؟
بسیاری از بیماران هنگام مراجعه برای سونوگرافی آندومتریوز این سوال را مطرح میکنند. خبر خوب این است که این روش معمولاً بدون درد است. سونوگرافی واژینال و سونوگرافی ترانسواژینال ممکن است کمی احساس فشار ایجاد کنند، اما به طور کلی، تجربهای راحت و سریع محسوب میشوند.
آیا نیاز به آمادگی خاصی وجود دارد؟
بله، آمادگی قبل از نحوه انجام آندومتریوز میتواند به دقت نتایج کمک کند. اگر از روش شکمی استفاده شود، نوشیدن مقدار زیادی آب برای پر شدن مثانه ضروری است. در مقابل، برای سونوگرافی واژینال، تخلیه مثانه قبل از شروع کار توصیه میشود. پزشک ممکن است بسته به شرایط شما، توصیههای خاصی ارائه دهد.
دقت سونوگرافی آندومتریوز چقدر است؟
روشهای پزشکی تصویربرداری مانند سونوگرافی، ابزاری کارآمد برای تشخیص آندومتریوز هستند. با استفاده از سونوگرافی ترانسواژینال، پزشکان میتوانند چسبندگیها، کیست تخمدان و ضخامت اندومتر را به دقت بررسی کنند. اگرچه دقت این روش بالاست، اما در برخی موارد ممکن است برای تایید تشخیص، لاپاراسکوپی نیز پیشنهاد شود.
جمعبندی سونوگرافی آندومتریوز
سونوگرافی آندومتریوز یکی از بهترین روشها برای شناسایی مشکلاتی مانند چسبندگیهای داخلی و علائم ناباروری است. این روش به دلیل دقت بالا، غیرتهاجمی بودن و سهولت انجام، گزینهای ایدهآل برای بررسی بیماریهای زنان محسوب میشود.
اگر به دنبال تشخیص آندومتریوز یا دیگر مشکلات رحمی هستید، مراجعه به مراکز معتبر مانند مرکز تصویربرداری پرتو مهر میتواند تجربهای مطمئن و موثر باشد.